Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Ο ΚΙΘΑΡΙΣΤΑΣ


     Ένα ακόμη αγαπημένο τραγούδι των μαθητών μου είναι "ο Κιθαρίστας". Το χρησιμοποιώ πολύ συχνά σε τελικές - καλοκαιρινές γιορτές και έχει πάντα μεγάλη επιτυχία. Έχω προσθέσει κινήσεις που αναλογούν στην πορεία της ιστορίας που διηγούνται οι στίχοι του. Με αυτό τον τρόπο η εκμάθηση των στίχων είναι σχετικά εύκολη και έχει ένα αρκετά εντυπωσιακό αποτέλεσμα σε ότι αφορά την παρουσίασή του. Το έχω παρουσιάσει με παιδιά Νηπιαγωγείου μέχρι και Γ΄ τάξη του Δημοτικού.

Στόχοι/Σκοποί:

- Εισαγωγή στο μέτρο 3/4
- Εισαγωγή στον συντονισμό του παλμού της μουσικής
- Δραματοποίηση των στίχων
- Συνδυασμός τραγουδιού και κίνησης


Υλικά:
- Φωτοτυπία εικονογράφησης
- Κρουστά μουσικά όργανα
- Αρμόνιο ή κιθάρα (για τον εκπαιδευτικό)
- Ηχητικό Σύστημα

Χρόνος διδασκαλίας:

 2- 3 διδακτικές ώρες (ανάλογα την ηλικία και το ενδιαφέρον των παιδιών).

Το τραγούδι:





Οι στίχοι:                                                                      Οι κινήσεις:

Ήτανε ένας κιθαρίστας                                                     (δείχνουμε τον αριθμό 1, παίζουμε νοερά κιθάρα)
μεγάλος και τρανός αρτίστας                                            (ανοίγουμε τα χέρια μας και κάνουμε υπόκλιση)
λέξη δεν ξέρουμε γι’ αυτόν                                               (δείχνουμε με κίνηση ότι δεν γνωρίζουμε κάτι)
ντο σι λα σολ φα μι ρε ντο.                                               (παλαμάκια στο ρυθμό της μελωδίας)

Έκανε ένα ταξιδάκι                                                           (δείχνουμε με τα χέρια ότι πήγε μακρυά)
κι έβαλε μες στο βαλιτσάκι                                               (υποδυόμαστε ότι βάζουμε ρούχα σε μια βαλίτσα)
δυο ζεύγη κάλτσες δυο κασκόλ                                        (δείχνουμε τα πόδια και το λαιμό μας)
ντο σι λα σολ φα μι ρε ντο.
                                               (παλαμάκια στο ρυθμό της μελωδίας)

Έβαλε πλώρη στην Αγγλία                                               (
δείχνουμε ότι πήγε μακρυά και πίνουμε τσάι)
μα η μεγάλη τρικυμία                                                        (τα χέρια σε έκταση πάνω κάτω ακανόνιστα) 
τον έριξε εις το Κογκό                                                       (πέφτουμε στο πάτωμα)
ντο σι λα σολ φα μι ρε ντο.
                                                (παλαμάκια στο ρυθμό της μελωδίας)

Και η βασίλισσα η αγρία                                                  (φοράμε στέμμα, χτυπάμε τις γροθιές στο στήθος)
καθότανε στην παραλία                                                   (κάνουμε ηλιοθεραπεία)
κρατώντας ένα παρασόλ                                                  (κρατάμε ομπρέλα)
ντο σι λα σολ φα μι ρε ντο.
                                               (παλαμάκια στο ρυθμό της μελωδίας)

"Έλα εδώ παιδί λευκό                                                       (δείχνουμε με το δάχτυλο "έλα")
στη σούβλα να σε φάω ψητό                                            (κάνουμε πως σουβλίζουμε)
με σκόρδο και με μαϊντανό"                                              (ψιλοκόβουμε δείχνοντας με τις παλάμες)
ντο σι λα σολ φα μι ρε ντο.
                                                (παλαμάκια στο ρυθμό της μελωδίας)

Στη δύσκολη αυτή στιγμή                                                   (πιάνουμε με τα χέρια το κεφάλι)
άρχισε ο νιος τη μουσική                                                    (παίζουμε κιθάρα νοερά)
τόσο της άρεσε αυτό,                                                         (δείχνουμε με τα χέρια ότι κάτι μας αρέσει)
του λέει θα σε παντρευτώ.                                                 (γονατίζουμε και κάνουμε πρόταση γάμου)


Η ιστορία μας αυτή                                                             (κάνουμε τα χέρια μας βιβλίο)
μας λέει πως η μουσική                                                      (βάζουμε το δείχτη μας στο στόμα)
κάνει το σκλάβο βασιλιά                                                     (ενώνουμε καρπούς σας να είναι δεμένοι)
ντο σι λα σολ φα μι ρε λα.
                                                  (παλαμάκια στο ρυθμό της μελωδίας)


Η Παρτιτούρα:




Εικονογράφηση:



Πορεία διδασκαλίας:

  • Το τραγούδι αυτό συνήθως το παρουσιάζω μαζί με τις κινήσεις και καλώ τα παιδιά στην αρχή απλά να με μιμηθούν. Έπειτα από πολλές επαναλήψεις είναι σε θέση να τις θυμούνται σχεδόν όλες με τη σειρά. Τότε σταματώ να κινούμαι και ζητάω από τα παιδιά, ενώ εγώ τραγουδώ, να κάνουν μόνα τους τις κινήσεις.
  • Στη συνέχεια δείχνω την εικονογράφηση (μοιράζω την παραπάνω εικόνα σε φωτοτυπίες - αν θέλουν τα παιδιά τη ζωγραφίζουν) και αρχίζω μια συζήτηση για το περιεχόμενο και το νόημα του τραγουδιού και τους ζητάω να μου προτείνουν άλλες κινήσεις για να" ντύσουμε" το τραγούδι.
  • Το δραματοποιούμε.
  • Παίζω τη μελωδία στο αρμόνιο και τους ζητώ να τραγουδήσουν μαζί μου. Έπειτα από αρκετές επαναλήψεις, τα παιδιά είναι σε θέση να θυμούνται το μεγαλύτερο μέρος των στίχων.
  • Κάνουμε ξανά συνδυασμό τραγουδιού και κινήσεων.
  • Μοιράζω όργανα και το συνοδεύουμε ρυθμικά.
  • Χωρίζω τα παιδιά σε 3 ομάδες. Η πρώτη τραγουδά, η δεύτερη κάνει τις κινήσεις και η τρίτη συνοδεύει με κρουστά μουσικά όργανα. Οι ομάδες εναλλάσσονται έτσι ώστε όλα τα παιδιά να περάσουν και από τις τρεις.
ΠΡΟΣΟΧΗ: κάνουμε επαναλήψεις μέχρι να υπάρχει ενδιαφέρον από τα παιδιά, διαφορετικά παραλλάσσουμε τη δραστηριότητα ή σταματάμε εντελώς.

Επέκταση - Προαιρετική Δραστηριότητα:

Κατασκευή αυτοσχέδιας κιθάρας από άχρηστα υλικά.


ΥΛΙΚΑ:

- ένα κουτί παπουτσιών
- ένα μακρύ χάρτινο σωλήνα (από χαρτί περιτυλίγματος) 
- 4 μεγάλα λάστιχα
- λάστιχο ραπτικής 1,5μ.
- χρώματα και πινέλα (για τη διακόσμηση)
- 2 μολύβια ή ένα ορθογώνιο χαρτόνι (για καβαλάρη)

ΤΡΟΠΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ:

- Σχεδιάζουμε ένα κύκλο διαμέτρου 10 εκ. στο καπάκι του κουτιού.
- Στο κέντρο της μιας μικρής έδρας του κουτιού τοποθετούμε το χαρτονένιο σωλήνα, τον κρατάμε σταθερά και με ένα μολύβι σημειώνουμε πάνω στο κουτί την περιφέρεια του ανοίγματος του σωλήνα.
- Κόβουμε και αφαιρούμε τους κύκλους που είναι σημειωμένοι και δημιουργούμε δύο τρύπες.
Για χορδές χρησιμοποιούμε μεγάλα χοντρά λάστιχα, τα οποία τεντώνουμε γύρω από το κουτί παπουτσιών. 
- Τοποθετούμε δύο μολύβια κάτω από τα λάστιχα στις δύο ακριανές πλευρές του κουτιού ή ένα σκληρό χαρτόνια σε σχήμα Γ (ορθή γωνία), στη θέση του καβαλάρη.
- Χρησιμοποιούμε λαστιχάκια με διαφορετικό φάρδος ώστε να μπορούμε έτσι να πετύχουμε διαφορετικές νότες.
- Ζωγραφίζουμε το κουτί και τον χαρτονένιο σωλήνα. 

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ:

Τραγουδάμε τον "Κιθαρίστα" και τα παιδιά κρατώντας τις αυτοσχέδιες κιθάρες τους, χτυπάνε τις χορδές ρυθμικά.

Διαθεματική Σύνδεση:

ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ: Μιλάμε για το Κογκό, και γενικότερα για την Αφρική (ήθη και έθιμα, φυλές κ.τ.λ.)

ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ: Συζητάμε για τη θάλασσα και τον άνεμο (νηνεμία - τρικυμία κ.τ.λ)

Βίντεο Διδασκαλίας (για μεγαλύτερης ηλικίας παιδιά):

     Στον παρακάτω σύνδεσμο μπορείτε να παρακολουθείσετε την πορεία διδασκαλίας του συγκεκριμένου τραγουδιού από τη Λήδα Στάμου. Προχωρείστε το βίντεο στο χρόνο 0:38:54.

http://opencourses.uom.gr/courses/mousikhs-episthmhs-kai-texnhs/1015-moysikh-paidagogikh-iii/enothtes/1020-h-kinhsh-sto-mathhma-ths-moysikhs?vid=2667&vtp=720


Δείγμα:





ΠΗΓΕΣ:

http://www.stixoi.info/stixoi.php?info=Lyrics&act=details&song_id=36683
http://www.superdad.gr/mas-aresan/ftiaxte-mousika-organa-sto-spiti/
http://rontamil.gr/5yperoxa/
Πατσαντζόπουλος Κ. & Στάμου Λ. (2007), Μουσικοκινητική Αγωγή, Εκδ: ΟΕΔΒ, Αθήνα. (σσ. 147-148 και 182 - 183)
Ματθαιοπούλου Δ. (2006), Μουσικοπονηριές 2, Εκδ: Φίλιππος Νάκας, Αθήνα. (σσ. 69 - 72)

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

ΜΑΘΑΙΝΩ ΤΙΣ ΝΟΤΕΣ ΣΤΟ ΠΕΝΤΑΓΡΑΜΜΟ

1.Διδακτικός στόχος:
·Να γνωρίσουν ακουστικά και να μπορούν να διαχωρίσουν τους ψηλούς και χαμηλούς ήχους.·Να έρθουν σε μια πρώτη επαφή με το πεντάγραμμο και το κλειδί του ΣΟΛ.·Να μάθουν να ονομάζουν τις νότες.·Να μπορούν να συνδέουν κάθε νότα με συγκεκριμένο χρώμα.·Να ξεχωρίζουν τις γραμμές από τα διαστήματα και να μπορούν να αναγνωρίζουν τις νότες πάνω στο πεντάγραμμο.

2.Σκοπός:
·Να γίνει ορισμός της λέξης «νότα».·Οι μαθητές να καταστούν ικανοί να κατανοήσουν τη χρησιμότητα του γραπτού κώδικα σε μια «γλώσσα».·Να μπορούν να αναγνωρίσουν ήχους και να τους διαφοροποιήσουν ανάλογα με το τονικό τους ύψος.·Να γίνει γνωριμία με τη μουσική σημειογραφία.

3.Διδακτική προσέγγιση:
·  Άτυπη μουσική εκπαίδευση (μουσικοκινητικές δραστηριότητες, μουσικά παιχνίδια).·Τυπική μουσική εκπαίδευση (πεντάγραμμο, κλειδί ΣΟΛ και αναγνώριση νοτών πάνω σε αυτό).

4.Διαθεματική προσέγγιση:
·Σύνδεση με το μάθημα της γλώσσας, των εικαστικών, της φυσικής αγωγής.
5 .Μέσα διδασκαλίας-υλικά:
·Πιάνο ή αρμόνιο·Πίνακας και μαρκαδ…

Guest Post: Μια πολυάσχολη αράχνη, του Έρικ Καρλ (vol. 2)

Στόχοι/Σκοποί:
·Γνωριμία και κατανόηση της μουσικής φόρμας ροντό. ·Σύνθεση ρυθμικών ή/και μελωδικών σχημάτων. ·Καλλιέργεια φαντασίας. ·Συνεργασία ομάδων. ·Απόδοση ηχοϊστορίας.
Υλικά:
·Το κείμενο του παραμυθιού ·CD player ·Μουσικά όργανα
Σε μεγαλύτερες ηλικίες που έχουμε ήδη μιλήσει για τη φόρμα ροντό ή έχουμε σκοπό να το κάνουμε, θα μπορούσαμε να πάμε ένα βήμα παραπέρα. Να συνθέσουμε ρυθμικά ή μελωδικά σχήματα για το κάθε ζώο. Στη φόρμα ροντώ (ή κυκλική φόρμα), το αρχικό θέμα (ή ρεφραίν) αντιπαραβάλλεται με εντονότερα θέματα, οι ενότητες των οποίων συχνά ονομάζονται επεισόδια. Η δομή της είναι ως εξής: ΑΒΑΓΑΔΑ, όπου Α είναι το αρχικό θέμα, ενώ τα υπόλοιπα γράμματα αντιπροσωπεύουν το κάθε καινούριο θέμα που εμφανίζεται.
Πορεία διδασκαλίας: (2 διδακτικές ώρες)
     Σε περίπτωση που πρώτη φορά μιλάμε για τη φόρμα ροντό, καλό θα ήταν η πρώτη διδακτική ώρα να αφιερωθεί στην εξήγηση και κατανόηση της φόρμας. Σε περίπτωση που έχουμε ήδη μιλήσει στο παρελθόν, τότε μπορούν να παραλειφθούν οι αρχικές …