Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

ΗΧΟΙΣΤΟΡΙΕΣ (ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ)

    Οι Ηχοϊστορίες βοηθούν τα παιδιά να καλλιεργήσουν τη φαντασία τους και να αναπτύξουν την έμφυτη δημιουργικότητά τους.
     Πρόκειται για την ηχητική επένδυση μιας ιστορίας, μιας εικόνας ή ενός ήχου. Οι ήχοι που είναι δυνατό να χρησιμοποιηθούν στις ηχοϊστορίες μπορεί να είναι είτε από μουσικά όργανα (κρουστά όργανα τάξης όπως: ντέφια, μαράκες, καστανιέτες, ξύστρες, πιατίνια, ξυλάκια, ταμπουρίνα, μεταλλόφωνα, ξυλόφωνα, τρίγωνα, κουδουνάκια κ.α.), είτε από ηχογόνα αντικείμενα (μπουκάλια, τενεκεδάκια, ποτήρια κ.α.), είτε ήχοι που προέρχονται από το σώμα (πόδια, χέρια, στόμα) είτε από τη φωνή. 
    Παράλληλα με τους ήχους και ανάλογα με την ιστορία, μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τα παιδιά και κινήσεις με το σώμα οι οποίες έχουν μιμητικό χαρακτήρα, κυρίως όταν ερμηνεύουν ζώα, πουλιά και ανθρώπινους χαρακτήρες. Είναι βεβαίως απαραίτητο ο διδάσκων πριν την παρουσίαση της ιστορίας, να έχει κάνει την κατάλληλη προετοιμασία του θέματος που θα ακολουθήσει, ώστε τα παιδιά να εισαχθούν πιο ομαλά στο κλίμα της υπόθεσης και να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα. Δείχνει, για παράδειγμα, εικόνες που σχετίζονται με την ιστορία που θα ακολουθήσει και ενθαρρύνει τα παιδιά να προτείνουν την κατάλληλη ηχητική συνοδεία για την περιγραφή αυτών των εικόνων. Μπορεί να κάνει εισηγήσεις και να βοηθήσει τα παιδιά να βρουν τρόπους παραγωγής των ζητούμενων ήχων. Στην αρχή καλεί τα παιδιά να προσπαθήσουν να δημιουργήσουν τους ήχους χρησιμοποιώντας το σώμα τους ως ηχογόνο αντικείμενο (π.χ. στόμα, χέρια, πόδια). Σε κατοπινό στάδιο μπορεί να δώσει ιδέες για παραγωγή των ήχων με χρήση διαφόρων αντικειμένων (μολύβι πάνω σε χαρτί, πλαστικά μπουκάλια κ.α.). 
    Επίσης, προκαλεί τα παιδιά να χρησιμοποιήσουν και κρουστά όργανα, τα οποία, λόγω του ηχοχρωματικού τους πλούτου, είναι ιδιαίτερα χρήσιμα στις ηχοϊστορίες.
    Προετοιμασία μπορεί επίσης να γίνει και στο δραματικό (θεατρικό) μέρος της ιστορίας, στο οποίο ο διδάσκων προτρέπει τα παιδιά να χρησιμοποιήσουν το σώμα τους και να κινηθούν με βάση την πλοκή της ιστορίας.
    Τελικά η κάθε ηχοϊστορία επιδιώκεται να παρουσιαστεί με δραματικό και ηχητικό τρόπο. Η τάξη μπορεί να χωριστεί σε ομάδες, Κάποια ομάδα κινείται παρουσιάζοντας το δραματικό μέρος και κάποια άλλη θα παράγει τους ήχους παρουσιάζοντας το ηχητικό μέρος της ιστορίας.

Παρακάτω αναφέρονται ενδεικτικά πως μπορούν να χρησιμοποιηθούν συγκεκριμένα μουσικά όργανα για την αναπαραγωγή διαφόρων ήχων σε ηχοϊστορίες.


ΤΥΜΠΑΝΟ:

Βήματα βαριά – Παρέλαση – Κάλεσμα – Έναρξη θεάτρου – Τρέξιμο ζώων – Σαματάς – Μάχη – Βροχή – Καλπασμός – Ξύσιμο – Πριόνισμα – Ξεκίνημα τραίνου – Σφύριγμα αέρα – Κύμα που σκάει – Χτυπήματα με σφυρί – Απειλή – Τάλαντο – Χτύπημα πόρτας – Τρίψιμο – Φτυάρισμα – Πριόνισμα – Αέρας – Θάνατος στρατιώτη – Χορός – Υποδοχή βασιλιά – Δάκρυα γίγαντα – Γρατζούνισμα – Αλυσίδες που σέρνονται – Σύρσιμο – Κύλισμα – Ανατριχίλα – Πέρασμα μέσα από θάμνους – Σταγόνες σε βαρέλι – Χορός Μαϊμούδων – Τρέξιμο μικρού ζώου – Αγωνία – Κάποιος να τρέμει – Φύλλα που κουνιούνται – Χαλάζι σε σκεπή – Κανόνια – Πυροβολισμοί - Μπουμπουνητά – Τρόμος – Άναμμα σπίρτου – Πλύσιμο ρούχων στο χέρι – Κάποιος να νευριάζει - Γκρέμισμα – Μπάλα που χτυπάει – Ελατήριο – Ινδιάνικος χορός – Ξυλοκόπος – Καλαμπόκι που ψήνεται.

ΝΤΕΦΙ:

Τρίξιμο δοντιών – Τελετουργικός χορός – Σεισμός – Τριζόνια και Τζιτζίκια – Σπάσιμο πιάτων (γυαλικών) – Πέρασμα, ξεκίνημα τραίνου – Ελικόπτερο – Ρολόι (τικ – τακ) – Κέρματα ή κλειδιά στην τσέπη – Αλυσίδα που σέρνεται – Πέσιμο ιππότη – Κομπρεσέρ – Θυμιατό – Χτύπημα σε ξύλο – Κουδουνάκια – Τρεμούλιασμα – Φίδι (Κροταλίας) – Ψιλή βροχή – Βροχή που δυναμώνει -  Ριγανόσκονη στους κεφτέδες – Παντζούρια που χτυπάνε – Βήματα σε χαλίκια

ΞΥΛΑΚΙΑ:

Σφυρί – Ρολόι (τικ – τακ) – Βρύση που στάζει σε μεταλλικό πιάτο – Σταγόνες βροχής που πέφτουν απ’ τα κεραμίδια – Τρυποκάρυδος – Σφυρί – Τάλαντο – Τρίξιμο δοντιών – SOS (σήματα Μορς) – Κάβουρας – Χτύπημα πόρτας – Γραφομηχανή – Βήματα από τακούνι – Κάρφωμα στο υπόγειο – Πινγκ πονγκ.

ΠΙΑΤΑ:

Βήματα γίγαντα – Παρουσίαση κάποιου – Σπάσιμο πιάτων – Ήχος περιπολικού – Κεραυνός – Αστραπές Μπουμπουνητά – Βόμβες – Μπάντα – Φασαρία από κατσαρόλες – Τραίνο – Σφαλιάρα – Χύτρα – Κατολίσθηση (μαζί με τύμπανα).

ΤΡΙΓΩΝΟ:

Καμπάνες (από μακριά) – Κουδούνι – Κάλαντα – Ξυπνητήρι – Πέρασμα τραίνου – Συναγερμός πυροσβεστικής – Είσοδος σε κατάστημα.

ΚΑΣΤΑΝΙΕΤΕΣ:

Χειροκροτήματα – Ο χορός της σπίθας στο τζάκι – Σκελετός που χορεύει - Κόκαλα – Κοχύλι που ανοιγοκλείνει – Κατολίσθηση – Νερό που πέφτει.

ΜΑΡΑΚΕΣ:


Αφρικάνικος χορός – Κύμα που σκάει – Τριζόνια και Τζιτζίκια – Ρολόι – Μωρό που παίζει.

ΠΗΓΗ: Πατσαντζόπουλος Κ., Στάμου Λ.,Λυμπεροπούλου Σ., Μουσικοκινητική Αγωγή, ΟΕΔΒ Αθήνα, 2007. σσ. 187-188.

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

ΜΑΘΑΙΝΩ ΤΙΣ ΝΟΤΕΣ ΣΤΟ ΠΕΝΤΑΓΡΑΜΜΟ

1.Διδακτικός στόχος:
·Να γνωρίσουν ακουστικά και να μπορούν να διαχωρίσουν τους ψηλούς και χαμηλούς ήχους.·Να έρθουν σε μια πρώτη επαφή με το πεντάγραμμο και το κλειδί του ΣΟΛ.·Να μάθουν να ονομάζουν τις νότες.·Να μπορούν να συνδέουν κάθε νότα με συγκεκριμένο χρώμα.·Να ξεχωρίζουν τις γραμμές από τα διαστήματα και να μπορούν να αναγνωρίζουν τις νότες πάνω στο πεντάγραμμο.

2.Σκοπός:
·Να γίνει ορισμός της λέξης «νότα».·Οι μαθητές να καταστούν ικανοί να κατανοήσουν τη χρησιμότητα του γραπτού κώδικα σε μια «γλώσσα».·Να μπορούν να αναγνωρίσουν ήχους και να τους διαφοροποιήσουν ανάλογα με το τονικό τους ύψος.·Να γίνει γνωριμία με τη μουσική σημειογραφία.

3.Διδακτική προσέγγιση:
·  Άτυπη μουσική εκπαίδευση (μουσικοκινητικές δραστηριότητες, μουσικά παιχνίδια).·Τυπική μουσική εκπαίδευση (πεντάγραμμο, κλειδί ΣΟΛ και αναγνώριση νοτών πάνω σε αυτό).

4.Διαθεματική προσέγγιση:
·Σύνδεση με το μάθημα της γλώσσας, των εικαστικών, της φυσικής αγωγής.
5 .Μέσα διδασκαλίας-υλικά:
·Πιάνο ή αρμόνιο·Πίνακας και μαρκαδ…

Ο ΚΙΘΑΡΙΣΤΑΣ

Ένα ακόμη αγαπημένο τραγούδι των μαθητών μου είναι "ο Κιθαρίστας". Το χρησιμοποιώ πολύ συχνά σε τελικές - καλοκαιρινές γιορτές και έχει πάντα μεγάλη επιτυχία. Έχω προσθέσει κινήσεις που αναλογούν στην πορεία της ιστορίας που διηγούνται οι στίχοι του. Με αυτό τον τρόπο η εκμάθηση των στίχων είναι σχετικά εύκολη και έχει ένα αρκετά εντυπωσιακό αποτέλεσμα σε ότι αφορά την παρουσίασή του. Το έχω παρουσιάσει με παιδιά Νηπιαγωγείου μέχρι και Γ΄ τάξη του Δημοτικού.
Στόχοι/Σκοποί:

- Εισαγωγή στο μέτρο 3/4
- Εισαγωγή στον συντονισμό του παλμού της μουσικής
- Δραματοποίηση των στίχων
- Συνδυασμός τραγουδιού και κίνησης


Υλικά:
- Φωτοτυπία εικονογράφησης
- Κρουστά μουσικά όργανα
- Αρμόνιο ή κιθάρα (για τον εκπαιδευτικό)
- Ηχητικό Σύστημα

Χρόνος διδασκαλίας:

 2- 3 διδακτικές ώρες (ανάλογα την ηλικία και το ενδιαφέρον των παιδιών).

Το τραγούδι:





Οι στίχοι:                                                                      Οι κινήσεις:

Ήτανε ένας κιθαρίστας                                …

Guest Post: Μια πολυάσχολη αράχνη, του Έρικ Καρλ (vol. 2)

Στόχοι/Σκοποί:
·Γνωριμία και κατανόηση της μουσικής φόρμας ροντό. ·Σύνθεση ρυθμικών ή/και μελωδικών σχημάτων. ·Καλλιέργεια φαντασίας. ·Συνεργασία ομάδων. ·Απόδοση ηχοϊστορίας.
Υλικά:
·Το κείμενο του παραμυθιού ·CD player ·Μουσικά όργανα
Σε μεγαλύτερες ηλικίες που έχουμε ήδη μιλήσει για τη φόρμα ροντό ή έχουμε σκοπό να το κάνουμε, θα μπορούσαμε να πάμε ένα βήμα παραπέρα. Να συνθέσουμε ρυθμικά ή μελωδικά σχήματα για το κάθε ζώο. Στη φόρμα ροντώ (ή κυκλική φόρμα), το αρχικό θέμα (ή ρεφραίν) αντιπαραβάλλεται με εντονότερα θέματα, οι ενότητες των οποίων συχνά ονομάζονται επεισόδια. Η δομή της είναι ως εξής: ΑΒΑΓΑΔΑ, όπου Α είναι το αρχικό θέμα, ενώ τα υπόλοιπα γράμματα αντιπροσωπεύουν το κάθε καινούριο θέμα που εμφανίζεται.
Πορεία διδασκαλίας: (2 διδακτικές ώρες)
     Σε περίπτωση που πρώτη φορά μιλάμε για τη φόρμα ροντό, καλό θα ήταν η πρώτη διδακτική ώρα να αφιερωθεί στην εξήγηση και κατανόηση της φόρμας. Σε περίπτωση που έχουμε ήδη μιλήσει στο παρελθόν, τότε μπορούν να παραλειφθούν οι αρχικές …